067
Marcelina Czartoryska

Marcelina Czartoryska

Marcelina Czartoryska (1817-1894)

August Sandoz, reprodukcja litografii sygnowanej A. Sandoz, 1850, 210 x 176.

Zbiory: Fundacja XX. Czartoryskich przy Muzeum Narodowym - Kraków [Gab. Ryc. XV R.3621c.].

Licencji udziela właściciel.

 

Marcelina Czartoryska (z domu Radziwiłł) – pianistka, pedagog, pochodziła z polskiej rodziny arystokratycznej. Należała do najbardziej utalentowanych uczennic Chopina (wcześniej studiowała w Wiedniu pod kierunkiem C. Czernego), z którym utrzymywała częste i przyjacielskie kontakty. Chopin zapraszał ją do siebie na wieczory muzyczne; bywał też częstym gościem w jej salonie, który był miejscem spotkań polskich arystokratów i artystów na emigracji. Chopin czuł się tam jak u siebie w domu i grał wielokrotnie dla rodaków. Współcześni – od Liszta do Delacroix i Mickiewicza – jednogłośnie chwalili jej grę, jako najwierniejsze odzwierciedlenie gry jej nauczyciela. Sowiński napisał w swoim słowniku: Księżna Marcelina Czartoryska, która ma piękną technikę, wydaje się spadkobierczynią metod Chopina, zwłaszcza we frazowaniu i akcentowaniu. [Eigeldinger, s. 210]. Jej występy publiczne (Paryż, Londyn, Poznań, Lwów, Kraków), były zawsze znaczącymi wydarzeniami. Marcelina Czartoryska, bardzo oddana swojemu Mistrzowi, otoczyła go opieką pod koniec jego pobytu w Anglii i towarzyszyła mu w końcowych chwilach życia. Jej nazwisko pojawia się w listach Chopina do Wojciecha Grzymały pisanych z Anglii. X-stwo Alexandrostwo przybyli i radzi by mię widzieć. – Chociaż zmęczony, wsiadłem na kolej i zastałem ich jeszcze w Edinb.[urgu]. X-żna Marcelina taka sama dobroć, jak przeszłego roku. - Odżyłem cokolwiek pod ich polskim duchem, dodało mi to siły grać w Glasgowie [...] [1.X. 1848 z Perth Shire]. [Sydow, t. 2, s. 276]. X-na Marcelina taka dla mnie dobra, że nieledwie co dzień jak do szpitala przychodzi. [Londyn, 17 i 18 listopada [1848]. [Sydow, t. 2, s. 286]. Marcelina Czartoryska kolekcjonowała pamiątki po Chopinie, które przekazała z czasem do Muzeum XX. Czartoryskich w Krakowie.